Back

Het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen – Boek 14 – Omzetting van vennootschappen, verenigingen en stichtingen

 
NEWS

Het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen – Boek 14 – Omzetting van vennootschappen, verenigingen en stichtingen

Tanja Brijs, Erwin Jennen

In deze bijdrage wordt gefocust op omzettingen van vennootschappen, verenigingen en stichtingen.

Omzetting van rechtswege

Zoals aangegeven in onze voorgaande nieuwsbrieven zal de commanditaire vennootschap op aandelen, de vennootschap met sociaal oogmerk, de landbouwvennootschap, het economisch samenwerkingsverband, de coöperatieve vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid, de coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid die niet aan de definitie van coöperatieve vennootschap in artikel 6:1 beantwoordt, en de beroepsvereniging binnenkort verdwijnen. Deze vennootschapsvormen zullen zich dus moeten confirmeren aan het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (hierna “WVV”) en een nieuwe vennootschapsvorm aannemen.

Hebben zij dit nog niet gedaan vóór 1 januari 2024, dan zullen zij op die dag van rechtswege worden omgezet als volgt:

  • de commanditaire vennootschap op aandelen wordt een naamloze vennootschap met een enige bestuurder;
  • de landbouwvennootschap wordt een vennootschap onder firma en indien er stille vennoten zijn, een commanditaire vennootschap;
  • het economisch samenwerkingsverband wordt een vennootschap onder firma;
  • de coöperatieve vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid wordt een vennootschap onder firma;
  • de coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid die niet aan de definitie van coöperatieve vennootschap in artikel 6:1 van het Wetboek beantwoordt, wordt een besloten vennootschap;
  • de beroepsvereniging en de federatie van beroepsverenigingen wordt een VZW.

De procedure van omzetting van vennootschappen zoals bepaald in boek 14, titel 1, hoofdstuk 2 WVV zal daarbij evenwel geen toepassing vinden.

Bent u het echter niet eens met de voorgestelde rechtsvorm, of wil u optimaal kunnen genieten van een van de nieuwe rechtsvormen onder het WVV, dan staat het u uiteraard steeds vrij om de rechtsvorm van uw vennootschap, vereniging of stichting te wijzigen. Deze mogelijkheid werd in het nieuwe WVV hernomen en zelfs aanzienlijk uitgebreid.

Uiteraard is het aangewezen om deze omvorming van rechtswege te vermijden en (veel) vroeger al de nodige stappen te ondernemen om u in regel te stellen.

Omzetting van vennootschappen

Vooreerst werd de mogelijkheid voor een nationale omzetting van vennootschappen hernomen in het nieuwe WVV.

Het bestuursorgaan dient daarbij nog steeds een staat van activa en passiva op te maken. Ook wordt er nog altijd een verslag vereist van de commissaris, bedrijfsrevisor of externe accountant waarin hij oordeelt of het netto-actief al dan niet is overgewaardeerd en dient het bestuursorgaan een verslag op te maken waarin zij het omzettingsvoorstel toelicht.

De algemene vergadering kan besluiten tot omzetting met een aanwezigheidsquorum dat ten minste de helft van het kapitaal of de helft van het totaal aantal uitgegeven aandelen vertegenwoordigt. Bovendien moet het besluit genomen worden met een vier vijfde meerderheid. Voor de CommV en de CV is het stemrecht van de vennoten of aandeelhouders evenredig aan hun aandeel in het vennootschapsvermogen en wordt het aanwezigheidsquorum berekend naar verhouding van dat vermogen.

De huidige regels inzake aansprakelijkheid blijven ook gelden in de toekomst.

Geheel nieuw is evenwel de mogelijkheid voor een grensoverschrijdende omzetting van vennootschappen. Dit was ook nodig, gelet op de invoering van de statutaire zetelleer.

Indien de vennootschap haar statutaire zetel naar het buitenland wenst te verplaatsen, dient het bestuursorgaan een voorstel tot grensoverschrijdende omzetting op te stellen, dat wordt neergelegd ter griffie en bekendgemaakt in de Bijlagen bij het Belgisch Staatsblad. Deze publicatie doet een wachttermijn van 2 maanden aanvatten, waarbinnen de schuldeisers jegens de vennootschap een zekerheid of enige andere waarborg kunnen eisen voor hun schuldvorderingen die op het tijdstip van de bekendmaking vaststaand maar nog niet opeisbaar zijn. Dit verzoek dient schriftelijk te gebeuren en tegelijkertijd aan de vennootschap en de notaris, op straffe van niet ontvankelijkheid. De vennootschap kan deze vordering afweren door de schuldvordering te betalen tegen haar waarde, na aftrek van het disconto.

Verder dient het bestuursorgaan het voorstel tot grensoverschrijdende omzetting, haar juridische en economische redenen en gevolgen, en haar gevolgen voor de houders van aandelen en andere effecten, de schuldeisers en de werknemers, toe te lichten in een bijzonder verslag. Bij dit verslag wordt een staat van activa en passiva gevoegd die niet ouder is dan vier maanden. De commissaris, bedrijfsrevisor of externe accountant al naar gelang het geval, brengt over deze staat verslag uit en vermeldt inzonderheid of het netto-actief is overgewaardeerd.

Uiteindelijk is het de algemene vergadering die dient te besluiten over de omzetting. Dit besluit kan pas genomen worden na de hierboven vermelde wachttermijn van 2 maanden. Daarbij dient ten minste de helft van het kapitaal, of, als de vennootschap geen kapitaal heeft, de helft van het totaal aantal uitgegeven aandelen vertegenwoordigd te zijn. Tot omzetting wordt besloten met een bijzondere meerderheid van vier vijfde van het aantal stemmen.

De notaris levert vervolgens een attest af waaruit blijkt dat aan alle handelingen en formaliteiten werd voldaan. De vennootschap kan pas worden uitgeschreven uit het Belgische rechtspersonenregister bij voorlegging van het bewijs van inschrijving in het relevante register van het land waarheen de vennootschap haar zetel verplaatst.

Ook voor de grensoverschrijdende omzetting van een buitenlandse vennootschap naar een vennootschap geregeld in het WVV, is de tussenkomst van een notaris vereist. Deze dient immers vast te stellen dat de omzettende vennootschap alle buitenlandse voorschriften heeft nageleefd.

De akte van grensoverschrijdende omzetting en de statuten worden gelijktijdig neergelegd ter griffie en bekendgemaakt in de Bijlage bij het Belgisch Staatsblad. Ook dient het bestuursorgaan een staat van activa en passiva neer te leggen bij de Nationale Bank van België die de vermogenstoestand van de vennootschap weergeeft op het ogenblik van de omzetting.

De omzetting van een vennootschap in een VZW of IVZW

Ook de omzetting van een vennootschap in een VZW of IVZW wordt in het nieuwe WVV uitdrukkelijk geregeld. Net zoals bij de omzetting van vennootschappen, blijft de rechtspersoonlijkheid behouden.

Ook hier dient de omzetting te gebeuren door middel van een authentieke akte. Naar analogie met de omzetting van vennootschappen dient het bestuursorgaan een bijzonder verslag op te stellen, waarbij een aantal documenten moeten worden gevoegd, namelijk de ontwerpstatuten van de VZW/IVZW, de staat van activa en passiva en het verslag van de commissaris, bedrijfsrevisor of externe accountant.

De omzetting van een VZW in een erkende CVSO of een CV erkend als SO

Zoals vroeger het geval was bij de omzetting van een VZW in een VSO staat nog steeds centraal dat dit systeem niet kan gebruikt worden om uitkeringen van het netto-actief van de vereniging aan de aandeelhouders mogelijk te maken. De VSO verdwijnt echter in het nieuwe WVV en kan binnenkort enkel teruggevonden worden als een modaliteit van een CV.

De bestaande regeling uit de artikelen 26bis – 26septies van de vroegere VZW-wet en 668 – 669 van het oude Wetboek van vennootschappen wordt hernomen. Ook hier is de tussenkomst van een notaris vereist en zal er een verslag van het bestuursorgaan, een staat van activa en passiva en een verslag door de commissaris, bedrijfsrevisor of externe accountant moeten worden opgemaakt.

De omzetting van verenigingen

Ook een VZW kan worden omgezet in een IVZW en omgekeerd. De procedure hiervoor is analoog aan die van de omzetting van een VZW in een CV erkend als SO.

Specifiek voor de omzetting van een VZW in een IVZW echter is dat de akte van omzetting pas uitwerking heeft na de goedkeuring door de Koning (door middel van een koninklijk besluit).

De omzetting van stichtingen

Ook de mogelijkheid om een stichting om te zetten in een stichting van openbaar nut blijft behouden. De bestaande regeling uit artikel 44 van de vroegere VZW-wet wordt hernomen.

Ook hier wordt evenwel een afzonderlijke regeling ingevoerd voor grensoverschrijdende omzettingen, gelet op de invoering van de statutaire zetelleer.

Besluit

Het mag duidelijk wezen dat de wetgever met het nieuwe WVV getracht heeft om zo veel mogelijk omzettingen wettelijk te regelen. Zo wordt nu dus ook de omzetting van een vennootschap in een vereniging geregeld en komt er een wettelijke basis voor de omzetting van verenigingen en stichtingen.

Wij bekijken graag samen met u de specifieke noden van uw vennootschap, vereniging of stichting, zodat u een optimale keuze kan maken voor een bepaalde rechtsvorm in het licht van het nieuwe WVV.

Het spreekt voor zich dat het aangewezen is om dit nu reeds te bekijken en niet te wachten tot het einde van het overgangsregime.

Volgende bijdrage

In een volgende bijdrage wordt ingegaan op Boek 15: De Europese vennootschap.

Questions about this article? Ask our specialists